Wyjazd z dzieckiem w trakcie roku szkolnego: co mówią przepisy

Co mówi Prawo oświatowe

Nauka jest obowiązkowa do ukończenia 18. roku życia (art. 35 ust. 1 Prawa oświatowego), a rodzice dziecka objętego obowiązkiem szkolnym muszą zapewnić jego regularne uczęszczanie na zajęcia (art. 40 ust. 1 pkt 2). Ustawa nie zna jednak ani zwolnienia ucznia na wyjazd rodzinny, ani listy powodów, które taką nieobecność uzasadniają. Zamiast tego każe szkole określić w statucie obowiązek usprawiedliwiania nieobecności w określonym terminie i formie, w tym formę usprawiedliwiania przez uczniów pełnoletnich (art. 99 pkt 2). Dlatego odpowiedź na pytanie, czy i jak wyjazd zostanie usprawiedliwiony, różni się między szkołami: statut może przewidywać informację od rodziców przed wyjazdem albo usprawiedliwienie po powrocie, w określonym terminie. Wiążąco rozstrzyga statut własnej szkoły, a w razie wątpliwości – rozmowa z wychowawcą przed rezerwacją.

Dłuższy pobyt za granicą

Gdy rodzina wyjeżdża na dłużej, zwykła nieobecność przestaje być rozwiązaniem. Obowiązek szkolny i obowiązek nauki można spełniać także przez uczęszczanie do szkoły za granicą (art. 36 ust. 10 Prawa oświatowego). Rodzice dziecka, które spełnia w ten sposób obowiązek szkolny, informują o tym dyrektora szkoły podstawowej, w której obwodzie dziecko mieszka – co roku do 30 września (art. 40 ust. 1 pkt 4). Przy obowiązku nauki rodzice na żądanie wójta, burmistrza lub prezydenta miasta informują o formie jego spełniania i o zmianach (art. 40 ust. 2). Jeśli dziecko ma po powrocie kontynuować naukę w dotychczasowej szkole, warto przed wyjazdem ustalić z nią, jak to przebiegnie.

Gdy szkoła nie usprawiedliwi nieobecności

Prawo oświatowe nie przewiduje osobnej kary za wyjazd w trakcie roku szkolnego. Nieusprawiedliwione dni mają jednak skutki. W szkole mogą wpłynąć na ocenę zachowania, która uwzględnia wywiązywanie się z obowiązków ucznia (§ 11 ust. 1 rozporządzenia w sprawie oceniania), na zasadach ze statutu. Uczeń, który opuścił ponad połowę zajęć w okresie klasyfikacyjnym, może nie zostać sklasyfikowany i przy nieobecności nieusprawiedliwionej zdaje egzamin klasyfikacyjny tylko za zgodą rady pedagogicznej (art. 44k ustawy o systemie oświaty). Poza szkołą decyduje próg z art. 42 ust. 2 Prawa oświatowego: nieusprawiedliwiona nieobecność na co najmniej 50 procent dni zajęć w jednym miesiącu to niespełnianie obowiązku, które podlega egzekucji administracyjnej. Po pisemnym upomnieniu organ egzekucyjny może nałożyć grzywnę w celu przymuszenia – do 10 000 zł jednorazowo i do 50 000 zł łącznie (art. 15 § 1 i art. 121 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). Po wykonaniu obowiązku niezapłacone grzywny umarza się na wniosek (art. 125).

Jeśli dziecko jest chore, nie chodzi o wyjazd, tylko o usprawiedliwienie choroby – kiedy szkoła może żądać zaświadczenia lekarskiego, wyjaśnia strona Usprawiedliwienie nieobecności.

Jak dokładnie działają próg z art. 42, upomnienie i grzywna w celu przymuszenia, opisuje strona Nieobecności w szkole: konsekwencje.

Jak szkoły prowadzą przegląd dni usprawiedliwionych i nieusprawiedliwionych każdego ucznia bez ręcznego liczenia, pokazuje strona Frekwencja i nieobecności.