Ziekmelding op school: wat de Leerplichtwet vraagt, en wat niet

Vanaf wanneer mag de school een bewijs vragen als je kind ziek is, en waar staat dat? In Nederland is het antwoord landelijk: de Leerplichtwet 1969 geldt in het hele land, er is geen regionale variant en dus ook geen deelregel per gemeente. Artikel 11 noemt ziekte uitdrukkelijk als geldige reden om de school niet te bezoeken; artikel 12 vraagt alleen dat je dat binnen twee dagen meldt bij het hoofd van de school, zo mogelijk met opgave van de aard van de ziekte. Een doktersverklaring staat nergens in die wet. Hoe je meldt, staat in de schoolgids.

Binnenkort beschikbaar

  • AVG-conform
  • Gehost in Duitsland
  • Gratis voor leerkrachten

Een product van SavePaper.work

Voordelen

Wat ouders over ziekmelden echt moeten weten

Ziekte is geoorloofd verzuim

Artikel 11 van de Leerplichtwet 1969 noemt ziekte als grond voor vrijstelling van geregeld schoolbezoek. Een ziek kind spijbelt dus niet: het verzuim is geoorloofd zodra het gemeld is.

Melden binnen twee dagen

Artikel 12 van de Leerplichtwet vraagt om een kennisgeving binnen twee dagen na het ontstaan van de verhindering. De meeste scholen willen het diezelfde ochtend horen; die vorm bepaalt de school in de schoolgids, niet de wet.

Een landelijke wet, geen regionale grens

Anders dan in landen met een federale onderwijsstructuur kent Nederland geen regionale onderwijswetgeving. De Leerplichtwet 1969 is voor elke school hetzelfde. Verschillen die je merkt, komen uit de schoolgids, niet uit de wet.

De huisarts schrijft geen briefje

De KNMG stelt dat een behandelend arts geen geneeskundige verklaring over de eigen patiënt afgeeft, en noemt naar school gaan uitdrukkelijk als voorbeeld. Wil een instantie toch een medisch oordeel, dan schakelt die zelf een onafhankelijke arts in.

Zo werkt het

In vier stappen naar een correcte ziekmelding

Wie een ziek kind thuis heeft, hoeft maar vier dingen te regelen: melden, laten vastleggen, meepraten als het vaak gebeurt, en de terugkeer plannen. De rest staat in de schoolgids.

1 2 3 4
  1. 1

    Meld op de eerste ziektedag

    Bel of meld digitaal, het liefst voor de eerste les. Wettelijk heb je twee dagen: artikel 12 van de Leerplichtwet vraagt de kennisgeving binnen twee dagen na het ontstaan van de verhindering. De praktische vorm, telefoon, mail of app, bepaalt de school in de schoolgids.

  2. 2

    De school legt de melding vast

    Ziekte is geoorloofd verzuim. De school meldt het niet bij het verzuimloket van DUO, maar moet het wel registreren in de eigen verzuimadministratie. De Inspectie van het Onderwijs houdt toezicht op juist die registratie van aan- en afwezigheid.

  3. 3

    Praat mee als het vaak gebeurt

    Bij opvallend of langdurig ziekteverzuim volgen veel scholen de aanpak M@ZL, waarbij de school signaleert, de jeugdarts van de GGD adviseert en de leerplichtambtenaar pas daarna in beeld komt. Een gesprek is dus de eerste stap, geen sanctie.

  4. 4

    Regel de terugkeer en het inhalen

    Na het herstel telt wat is blijven liggen: gemiste toetsen, huiswerk en lesstof. Wie meteen bij de mentor navraag doet, krijgt inhaalmomenten meestal zonder discussie geregeld.

In vergelijking

Ziekmelden: digitaal of met een telefoontje en een briefje

Digitaal met SchuleVernetzt
Ziektedagen tellenDe app telt de ziektedagen automatisch mee
Signaal bij zorgwekkend verzuimEen seintje zodra het patroon opvalt
Melding vastleggenDe ziekmelding staat meteen in de registratie
Overzicht voor de schoolAlle ziekmeldingen op één plek, klaar voor de inspectie
Klassiek met telefoon en briefje
Ziektedagen tellenOuders en administratie tellen met de hand
Signaal bij zorgwekkend verzuimHet patroon valt pas achteraf iemand op
Melding vastleggenEen briefje of telefoonnotitie moet worden overgetypt
Overzicht voor de schoolBriefjes en telefoontjes verspreid over veel plekken
In detail

Ziekmelding, verzuim en privacy in detail

Geoorloofd en ongeoorloofd verzuim

In het Nederlandse schoolrecht draait alles om een woordpaar: geoorloofd of ongeoorloofd verzuim. Artikel 11 van de Leerplichtwet 1969 somt de geldige redenen op, en ziekte staat daar bovenaan, naast onder meer schorsing, een religieuze verplichting en een huwelijk of begrafenis. Is de reden geldig en op tijd gemeld, dan is het verzuim geoorloofd en volgt er geen melding aan de gemeente. Ontbreekt de geldige reden, dan is het ongeoorloofd, en dan gaat de teller lopen: haalt het ongeoorloofde verzuim in vier opeenvolgende lesweken samen zestien uur les- of praktijktijd, dan moet het hoofd van de school dat melden via het verzuimloket van DUO. Dat is artikel 21a van dezelfde wet, en het is het enige harde getal in dit hele verhaal.

Mag de school een doktersverklaring eisen?

Dit is de vraag waar de Nederlandse praktijk het duidelijkst afwijkt van het beeld dat veel ouders uit het buitenland kennen. De Leerplichtwet geeft de school geen bevoegdheid om een medisch bewijs te verlangen, en de KNMG stelt dat een behandelend arts geen geneeskundige verklaring over de eigen patiënt afgeeft, met naar school gaan als een van de genoemde voorbeelden. De reden is dubbel: zo'n oordeel beschadigt de behandelrelatie, en de eigen arts kent de criteria niet waarop een instantie wil beoordelen. Wil een instantie toch een medisch oordeel, dan moet zij daarvoor zelf een onafhankelijke arts inschakelen. In het onderwijs is dat in de praktijk de jeugdarts van de GGD. Een school die een briefje van de huisarts vraagt, vraagt dus iets wat die huisarts volgens de eigen beroepsnorm niet hoort te geven.

Wat de school met gezondheidsgegevens mag doen

Artikel 12 van de Leerplichtwet vraagt de kennisgeving zo mogelijk met opgave van de aard van de ziekte. Dat woordje zo mogelijk is geen verplichting tot een diagnose, en de AVG trekt de grens strak: gegevens over gezondheid zijn een bijzondere categorie volgens artikel 9 AVG, en de Autoriteit Persoonsgegevens verwacht dat een school niet meer vastlegt dan voor de verzuimregistratie nodig is. In de praktijk is dat de datum, de duur en het feit dat het om ziekte gaat, zichtbaar voor wie het nodig heeft: de mentor en de administratie. Een digitale werkwijze helpt daar meetbaar: staat de melding in een gesloten systeem in plaats van in een groepschat of een open postbakje, dan is de toegang aan rollen gebonden, gelogd en aan het eind van de bewaartermijn geordend te verwijderen.

Ziekmeldingen die zichzelf bijhouden

Met SchuleVernetzt meld je je kind in seconden ziek, komt de melding direct in de verzuimregistratie van de school terecht en ziet de mentor het patroon voordat het uit de hand loopt. Gezondheidsgegevens worden AVG-conform en versleuteld verwerkt, binnen de EU gehost, met verwerkersovereenkomst. De Leerplichtwet vervangt de app natuurlijk niet: ze helpt alleen om die na te leven.

FAQ

Veelgestelde vragen over ziekmelden op school

De Leerplichtwet 1969 kent zo'n dag niet. Er staat geen dagengrens in, en ook geen recht van de school om een medisch bewijs te eisen. De KNMG stelt bovendien dat de behandelend arts geen geneeskundige verklaring over de eigen patiënt afgeeft. Twijfelt een school aan het verzuim, dan is de route een gesprek, zo nodig een consult bij de jeugdarts van de GGD, en pas daarna de leerplichtambtenaar.

Nee. De driedagenregel is een buitenlands begrip dat in de Leerplichtwet 1969 niet voorkomt. Wat wel geldt, is artikel 12: melden binnen twee dagen na het ontstaan van de verhindering. Dat is een meldtermijn, geen bewijstermijn.

Ja. Een kennisgeving van de ouders aan het hoofd van de school is precies wat artikel 12 van de Leerplichtwet vraagt. De school legt de melding vast in de eigen verzuimadministratie; ziekteverzuim wordt niet bij het verzuimloket van DUO gemeld.

Zolang het kind ziek is. De Leerplichtwet 1969 zet geen maximum op ziekteverzuim, zolang het gemeld is en de school het registreert. Wel gaat er bij lang aanhoudende afwezigheid een ander spoor lopen: blijft een leerling onder de 23 vier aaneengesloten schoolweken continu afwezig, dan kan de school daarvoor een melding langdurig relatief verzuim doen bij DUO, zodat er hulp op gang komt. Dat is geen straf, maar een signaal.

De leerplichtambtenaar is een gemeenteambtenaar; elke gemeente moet er ten minste een hebben. Hij of zij komt in beeld bij ongeoorloofd verzuim, niet bij een gewone ziekmelding. De wettelijke drempel voor een melding staat in artikel 21a van de Leerplichtwet: zestien uur les- of praktijktijd zonder geldige reden in vier opeenvolgende lesweken. De ambtenaar onderzoekt dan eerst en zoekt hulp; een proces-verbaal is het sluitstuk, niet de eerste stap.

Artikel 12 van de Leerplichtwet vraagt de melding zo mogelijk met opgave van de aard van de ziekte, maar dat is geen plicht tot een diagnose. Gegevens over gezondheid vallen onder artikel 9 AVG en zijn bijzonder beschermd; de school mag niet meer vastleggen dan voor de verzuimregistratie nodig is. Griep of buikpijn volstaat in de praktijk ruimschoots. Twijfelt de school over het patroon, dan is de weg een gesprek en zo nodig de jeugdarts, niet een uitgebreider verhaal aan de balie.
Binnenkort beschikbaar

Wees erbij als SchuleVernetzt van start gaat

We bouwen SchuleVernetzt op volle kracht. Laat je e-mailadres achter en we brengen je op de hoogte zodra jouw school aan de slag kan – gratis en vrijblijvend.

We gebruiken je adres alleen om je bij de lancering te informeren en je kunt je op elk moment weer afmelden.