Okul iletişiminde veli WhatsApp grubu
Türkiye'de okul iletişiminin büyük bölümü çoktan veli WhatsApp gruplarından yürüyor: sınıf grubu, öğretmenler arası yazışma, sabah bir mesajla iletilen devamsızlık bildirimi. Sorulması gereken soru yasak olup olmadığı değil, şudur: bu kanaldan geçen veriden kim sorumludur, veri nerede işlenir ve grubun içindeki herkesin onu görmesi gerekli midir? 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu bu üç soruyu veri sorumlusuna sorar; okul iletişiminde veri sorumlusu tek tek öğretmen değil, okuldur. Bu sayfa konunun özünü ve bir okulun bunun yerine neye ihtiyaç duyduğunu anlatıyor.
Çok yakında
- GDPR uyumlu
- Almanya'da barındırılıyor
- Öğretmenler için ücretsiz
Şunun bir ürünü: SavePaper.work
Bir okulun bunun yerine ihtiyaç duyduğu
Okulun yönettiği bir kanal
Okul verilerinin sorumluluğu okulda kalır. Bu ancak hesaplar okula aitse ve özel bir hatta bağlı değilse mümkün olur. 6698 sayılı Kanun'un 12. maddesi veri sorumlusundan tam da bu tür teknik ve idari tedbirleri ister.
Özel numara yerine roller
Öğretmenler görevleri üzerinden yazar. Özel cep telefonu numarası özel kalır ve ulaşılabilirliğin yeniden bir başlangıcı ve sonu olur. Görev sona erdiğinde erişim de sona erer.
Hassas bilgi yalnızca yetkili rolde
Devamsızlık bildirimi otuz aileye değil, okul yönetimine gider. Bir çocuğun sağlık durumuna ilişkin bilgi, 6698 sayılı Kanun'un 6. maddesinde özel nitelikli kişisel veri olarak sayılır ve daha dar şartlara tabidir.
Her aileye ulaşabilmek
Akıllı telefonu olmayan, uygulamayı kullanmayan ve farklı bir dil konuşan aileler için de: tarayıcı erişimi ve çok dilli metinler kimseyi grubun dışında bırakmaz. Ulaşılabilirlik aynı zamanda bir eşitlik meselesidir.
Bir okul iletişim yollarını böyle netleştirir
Yeni bir kanal devreye alınmadan önce kısa bir durum tespiti işe yarar: bugün kim ne hakkında yazıyor, bunun ne kadarı hizmete ilişkin ve bundan sonra hangi durumda hangi kural geçerli olmalı?
-
1
Durum tespiti yapmak
Önce gerçekte ne olduğunu toplayın: veli sınıf grupları, öğretmenler arasındaki yazışmalar, mesajla iletilen devamsızlık bildirimleri, paylaşılan fotoğraflar. Bu tablo olmadan her kural uygulamanın yanından geçer ve günlük işleyişte sessizce aşılır.
-
2
Hangi verinin geçtiğini ayırmak
Bir duyuru ile bir öğrencinin sağlık durumuna ilişkin bilgi aynı kefeye konmaz. İkincisi 6698 sayılı Kanun'un 6. maddesindeki özel nitelikli veridir. Fotoğraf paylaşımı ayrı bir başlıktır: Kurul kararlarında okulun çektiği öğrenci fotoğraflarının paylaşımı için veliden yazılı açık rıza alınması, izin metninde bunun ayrı bir bölümde ve seçenekli biçimde sunulması aranmıştır.
-
3
Bir kanal belirlemek
Ardından hizmete ilişkin mesajların bundan sonra nereden geçeceği kararı gelir: okulun yönettiği, numara yerine rollerle çalışan, akıllı telefonu olmayan aileler için de bir yol bırakan ve aktarımın nereye yapıldığı yazılı olan bir kanal.
-
4
Kuralları yazıya dökmek
Son olarak okul sonucu yazılı hâle getirir: bir iletişim yönergesi, aydınlatma metninin güncellenmesi ve gerekiyorsa açık rıza metinlerinin ayrılması. Devlet okullarında bu iş, bağlı bulunulan il veya ilçe millî eğitim müdürlüğünün uygulamasıyla birlikte yürütülür.
Okulun yönettiği kanal ile veli grubu
Mesajlaşma, kişisel veriler ve okul hayatı
Hizmete ilişkin kullanım neden sorunlu
Okul verilerinin sorumluluğu tek tek öğretmenlerde değil, okuldadır. İletişim özel bir hesap üzerinden yürüyorsa, bir hizmet kişisel verileri okul çerçeveyi belirlemeden işler. Bunun 6698 sayılı Kanun karşısındaki karşılığı üç eksiktir: işlemenin hangi şarta dayandığı yazılı değildir, 12. maddenin istediği teknik ve idari tedbirler üzerinde okulun hiçbir kontrolü yoktur ve verilerin yurt dışında işlenmesi hâlinde 9. maddenin aradığı dayanak hiç kurulmamıştır. Buna günlük işleyişte kolayca gözden kaçan iki nokta eklenir: birçok uygulama kurulumda telefonun rehberini eşitler, böylece bundan haberi olmayan kişilerin numaraları da aktarılır; içerikler şifreli olsa bile kimin kiminle ne zaman yazıştığına dair üstveri oluşur. Bir sınıf grubu bu yüzden pratikte kolay, hukuken ise savunması zor bir kanaldır.
Öğretmenin özel telefon numarası
Kişisel verilerin yanında mesleki hayatı ilgilendiren ikinci bir soru durur. Kendi hattından yazan kişi, özel numarasını velilere ve sınıflara vermiş olur ve bunu kolay kolay geri alamaz. Mesajlar akşam, hafta sonu ve tatilde gelir; çevrimiçi bilgisi birinin şu anda ulaşılabilir olduğunu gösterir ve yanıtlanmayan bir mesaj kolayca sitem konusu olur. Aynı cihazda hizmet ile özel hayat neredeyse ayrılamaz. Buna izlenebilirlik de eklenir: bir öğretmen okuldan ayrıldığında geçmiş de onunla gider ve hangi mutabakatın ne zaman sağlandığı sonradan gösterilemez. Okulun yönettiği bir kanal ise numaraya değil bir role bağlıdır; erişim görev sona erdiğinde biter ve yazışma okulda kalır.
Devamsızlık bildirimi, fotoğraf ve duyuru
En açık örnek devamsızlık bildirimidir. Bir çocuğun sağlık nedeniyle okulda olmadığı bilgisi, 6698 sayılı Kanun'un 6. maddesinde özel nitelikli kişisel veri olarak sayılır; sınıf grubunda ise bunu her aile okur. İkinci örnek fotoğraftır: Kurul, okulun çektiği öğrenci fotoğraflarının paylaşımı için veliden yazılı açık rıza alınmasını ve izin metninde bunun ayrı bir bölümde, seçenekli biçimde sunulmasını aramıştır. Üçüncüsü duyurudur: Kurul'un kamu tüzel kişiliğini haiz veri sorumlularının internet ortamında kişisel veri paylaşımına ilişkin ilke kararı, paylaşımın geçerli bir işleme şartına dayanmasını, amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olmasını, yayında kalma sürelerinin belirlenmesini ve mevcut içeriğin ivedilikle gözden geçirilmesini ister. Üçü de aynı yere çıkar: bilginin yalnızca onu görmesi gereken role ulaşması. Bir veli portalı bunu bir arada tutar; akıllı telefonu olmayan aileler için tarayıcı erişimi ve farklı dil konuşan aileler için çok dilli metinlerle birlikte.
Sınıf grubundan çıkış yolu
Geçiş teknikle değil, bir mutabakatla başlar: bundan sonra hangi durumda hangi yol geçerli olacak? Bu netleştiğinde okulun kendi yönettiği bir kanal gerekir – sınıfları oluşturun, aileleri davet bağlantısıyla ekleyin, hazır. SchuleVernetzt bu yollardan biridir. Uygulamanın Almanya'da barındırıldığını açıkça söylemek gerekir: Türkiye'deki bir okul için bu da 6698 sayılı Kanun'un 9. maddesi anlamında yurt dışına aktarımdır. Fark, aktarımın nereye ve hangi güvenceyle yapıldığının bilinmesi ve sözleşmeyle belgelenmesidir; bir sınıf grubunda ise bu soru hiç sorulmamış olur.
Okulda mesajlaşma hakkında sık sorulan sorular
SchuleVernetzt başladığında siz de burada olun
SchuleVernetzt'i tüm hızımızla geliştiriyoruz. E-posta adresinizi bırakın, okulunuz kullanmaya başlayabildiği anda sizi bilgilendirelim – ücretsiz ve hiçbir yükümlülük olmadan.
Adresinizi yalnızca lansmanda sizi bilgilendirmek için kullanırız ve istediğiniz zaman abonelikten çıkabilirsiniz.